Recensie: Marvin Etzioni – Marvin Country!

Zaterdagmorgen vroeg. Met een houten kop zit ik in de huiskamer van Huize B. Een paar uur slaap en daarentegen vele vele uren muziek die ik daarvoor heb gehoord van en met de andere Mousiquanten, het straffe Belgische bier en de verschillende single malt whiskeys hebben me brak gemaakt. Het is stil. Iedereen ligt nog op één oor. De dikke zaterdagkrant heb ik intussen uit. Daar betreedt de eigenaar des huizes de woonkamer. Zonder iets te zeggen zet hij een cd op. ‘Moet dat nou?’ denk ik heimelijk, ‘hebben we al niet genoeg gehoord?!’ Maar dan klinken de eerste tonen: een ritmisch bespeelde akoestische gitaar, een pedalsteel, een melodieuze bas en vooral twee stemmen: eens mans en eens vrouws. Bijna teder klinken ze. Ze zingen over een obsessieve liefde voor elkaar: allesverzengend én beschermend:

i have found a place
in the circle of your arms
my world is now safe
from the sirens and alarms

you possess me
you possess me
like no one ever has
like no one ever will

Uit mijn open moment komt een vraag: ‘wat is dít?’ ‘Marvin Etzioni’, zegt de heer des huizes. Die naam zegt me helemaal niets. Ik krijg een mini-college over Etzioni. Dat hij samen met die vrouw die ik hoorde, Maria McKee, ooit Lone Justice vormde, een cult alternatief country bandje uit de vorige eeuw. Ah, Maria McKee kende ik solo dan weer wel, maar haar oorspronkelijke bandgenoot niet. Marvin Etzioni bleek na Lone Justice ook solo verder gegaan te zijn. Vooral zijn album The Mandolin Man (1992) moest ik horen, aldus heer B.

Later ontdekte ik zelf dat Etzioni ook een gewild sessiemuzikant is. Als multi-instrumentalist is hij door velen gevraagd om mee te spelen. Daarnaast produceerde hij ook albums van Peter Case, Grey DeLisle en The Counting Crows. Bovendien is hij ook een begaafde liedjessmid.
Dat laatste blijkt zeker ook op zijn nieuwste album Marvin Country! Het is een dubbelalbum, dat maar liefst 22 nummers kent. Een dubbel elftal hele verschillende liedjes ook. Etzioni heeft werkelijk alles uit de kast gehaald. Ook als een eerbewijs aan zijn opa. Aan de binnenzijde staat namelijk: ‘For my Zayde, Harry Teitelbaum, who introduced me to country music.’ Deze grootvader met die prachtige jiddische achternaam gaf de kleine Marvin ooit zijn eerste muziekinstrument: een zgn. Stradolin mandoline. Etzioni speelt daar nog altijd op. Sterker nog: Etzioni is één van de allerbeste mandolinebespelers uit de hedendaagse muziek. Maar grootvader Teitelbaum liet de jonge Marvin vooral heel veel muziek horen, countrymuziek: van Cash, Lynn en Liz Anderson, om maar eens wat te noemen. Z’n opa ging later ook regelmatig mee naar concerten van Lone Justice en hield dan niet zo zeer van de ballads, maar van de ruige nummers… Juist die diversiteit van de countrymuziek hoor je terug op Marvin Country!

Luister naar de cowpunk in The Grapes Of Wrath, de gospel in You Are The Light (oorspronkelijk trouwens een nummer van Lone Justice) en de hartverscheurende ‘Cashiaanse’ country in A Man Without A Country. Maar ook de bluegrass (Ain’t No Work In Mississippi), de cajun (It Don’t Cast Much) en zelfs een vleugje psychedelica (Where’s Your Analog Spirit?) en hiphop (Diamond In The Sky) – qua ritme dan – zijn terug te horen. Het rockt, het swingt en het zet je stil.

Daarbij doet ook een keur aan gasten mee. Maria McKee noemde ik al. Zij bijt de spits af, waarna o.a. John Doe, The Dixie Hummingbirds (een heerlijke zwarte vocale gospelgroep trouwens), Lucinda Williams (ik zeg niks; nou vooruit: ze doet het hier helemaal niet onaardig), Buddy Miller, Richard Thompson en Grey DeLisle volgen. In Gram Revisited duikt zelfs een sample van de meester Gram Parsons zelf op, waaromheen Etzioni een eenvoudig en vooral ontroerend liedje smeedt, waarin hij zijn bewondering voor GP uit:

his soul was bigger than the sky
his voice could make a dead man cry
i wish i could go back in time
just to look in his eyes
just to look in his eyes and say goodbye Gram

Ontroerend en aangrijpend is het vaak genoeg. Als het gaat over de liefde en alle strijd daaromheen. Maar ook als hij zingt over zijn ouders. En niet te vergeten over de dood en de drang om hier te blijven. Tegelijk is het ook regelmatig meligheid troef. Bob Dylan Is Dead is zo’n curieus nummer. Allerlei tekstregels van Dylan worden aan elkaar gebreid, alsof zijn necrologie ter plekke bezongen wordt. En een heel koor, met Etzioni zelf als opperzangmeester, bezingt de dood van Dylan (terwijl de beste man springlevend is en zijn nieuwe album aan het afronden is). Het wordt wel weer zo aanstekelijk gezongen dat het onze vakantiehit is geworden in Frankrijk…
Minstens net zo melig is het tweeluik What’s Patsy Cline Doing These Days? pts. I & II. Hier horen we de verscheiden acteur John Wayne in een duet met Grey DeLisle die Patsy Cline nadoet. Zoiets dus. Ach, het geeft het album ook wel weer de nodige lucht. Bovendien: als dit album de country in haar vele facetten laat zien, dan hoort daar ook de humoristische – om niet te zeggen: de onzinnige – kant van deze muziekstijl bij, lijkt me.

Er valt nog heel veel te zeggen over dit album. Over de enorme verschillen in productie: van heel strak en bijna gelikt tot ruwe demo’s en zelfs puur mono. Over het kwalitatieve verschil tussen het eerste en het tweede deel. Of over de vaak religieuze thema’s in de teksten. Maar ik wijd er niet verder over uit. Ik wil alleen nog zeggen dat Marvin Country! voor mij tot nu toe dé rootsplaat is van 2012. Dat uitroepteken in de titel is dan ook geheel terecht…


Advertisements

13 gedachtes over “Recensie: Marvin Etzioni – Marvin Country!

    • Goed om te horen, David! Je hebt je dus niet laten weerhouden door die zure recensie van Alt Country 😉

  1. Heer B dan ook maar een duit in het zakje? In 1992 verschijnen er plotseling twee albums van Marvin Etzioni. The Mandolin Man en Bone. Waar op het eerste album, indachtig de titel, de mandoline inderdaad centraal staat (gekregen van zijn opa, in het titelnummer vraagt hij zich af of deze nu trots op hem zal zijn), is op Bone vooral stevige rhythm-and-blues te horen en speelt de gitaar eerste viool. Duane Jarvis, Donald Lindley en Gurf Morlix rocken samen met Etzioni op z’n Stones. Hoewel het album een zekere spiritualiteit niet kan worden ontzegd, is het duidelijk meer geaard dan The Mandolin Man dat, met de dankbetuiging And since God is a part of everyone and everyone is a part of God, I say thank God pantheïstische trekken vertoont. Op The Mandolin Man, een prachtig album dat zich voltrekt als de sleep van een bruid, is één van de mooiste droefliedjes ooit te vinden: Can’t Cry Hard Enough. Etzioni schreef het met David Williams. Die neemt het ook op, samen met zijn broer. Het is te vinden op het eerste album van The Williams Brothers (1987). De versie van Victoria Williams is ook niet te versmaden (Swing The Statue, 1999). Dat Bone, zeker geen slechte plaat, niet kan tippen aan The Mandolin Man is niet zo verwonderlijk. De bijzondere mengeling van country, klezmer en jazz, gebracht met het elan van een begenadigd straatmuzikant, geldt tot op de dag van vandaag als één van de beste albums uit de jaren negentig.

    Ik ken Martin Etzioni dan al enige tijd. Samen met o.a. Doug Wieselman (ook te horen op The Mandolin Man) neemt hij halverwege de jaren tachtig een plaat op onder de naam The Satellites Four. Hij speelt in die tijd ook bas op het fraaie debuut van Lone Justice (1985). De door Maria McKee gezongen versie van You Are The Light is nog beter dan de versie die op Marvin Country! staat. In 1994 verschijnt Weapons Of The Spirit, een album dat niet veel onderdoet voor The Mandolin Man. Het midden houdend tussen laatstgenoemde cd en Bone, weet Weapons Of The Spirit met een keur aan muzikanten (Maria McKee, Victoria Williams, Tammy Rodgers, Don Heffington, Phil Parlipiano en Benmont Tench) én met uitstekende liedjes veel indruk te maken. Hoe het kan dat Toad The Wet Sprocket ook meedoet? Etzioni produceerde het tweede album (Pale, 1990) van deze band, vandaar. Juist hier bij Mousique mag niet onvermeld blijven dat Etzioni het liedje Hammers And Nails van Mark Heard opneemt voor de dubbel-cd Orphans Of God (1996), een eerbetoon aan de zo vroeg overleden, bijzondere liedjesman. Na Weapons Of The Spirit valt dus in zekere zin de stilte in. Die, zo realiseerde de heer vdB zich die ochtend nog niet, voor mij zo’n achttien jaar duurde en die nu in de eerste plaats door Etzioni zelf, maar toch ook een beetje door diezelfde heer vdB op treffende wijze is doorbroken.

    Can’t Cry Hard Enough – The Williams Brothers

    Can’t Cry Hard Enough – Victoria Williams

    Can’t Cry Hard Enough – Marvin Etzioni

    • Een prachtige en ook vakkundige aanvulling, heer B.! Intussen heb ik ook The Mandolin Man, een zeer fraai album, veel intiemer en ook veel eenvormiger dan Marvin Country! Dat laatste bedoel ik niet als een diskwalificatie, want het zijn stuk voor stuk hele mooie liedjes. Toch ben ik zeer gecharmeerd van het caleidoscopische karakter van Marvin Country: het schiet werkelijk alle kanten op: een staalkaart van de rootsmuziek zeg maar.
      Ik ben het trouwens niet met je eens dat de versie van Lone Justice van You are the light mooier is dan die op Marvin Country! De laatste vind ik mystieker, zeker met die gospelgroep erbij. Neemt niet weg dat ik die debuutplaat van Lone Justice ook erg goed vind. Kortom: ik ben u zeer veel dank verschuligd, heer B, omdat u de stilte verbrak 😉

  2. Die versievoorkeur heeft ongetwijfeld te maken met de tijd waarin en waarop de eerste luister plaatsvindt. JW wijst hier op deze site – terecht – vaak op dit fenomeen. Voor mij is You Are The Light nu eenmaal onlosmakelijk verbonden met dat album (Oh how you shine in my time of indecision/Oh how you shine, gonna give this girl some vision) van Lone Justice. Een meer dan passend slot na Sweet, Sweet Baby (I’m Falling) en Soap, Soup and Salvation.

    Ik zou Marvin Country overigs geen staalkaart van rootsmuziek willen noemen hoor Kees. Daarvoor ontbreekt toch een (deel)genre-tje of wat. Veelzijdig is het zeker. De caleidoscopische kiem van The Mandolin Man verschilt volgens mij nauwelijks van die van Marvin Country! Wanneer je echter, zoals je hierboven aangeeft, een andere mening bent toegedaan (er zijn inderdaad gronden hiervoor aan te wijzen), dan vermoed ik dat Weapons Of The Spirit je meer zal bevallen dan The Mandolin Man.

    • Dat is ook helemaal waar. Ik noem dat vaak het ‘instapmoment’ bij een band of artiest. Dat geeft zo’n plaat werkelijk iets extra’s, dat soms zelfs mythische proporties kan aannemen. Maar dat Weapons Of The Spirit (zo’n titel al!) ga ik zeker checken.
      En ‘staalkaart’neme men niet al te letterlijk…

  3. Overigens, dank terug. Jouw gloedvolle betogen hebben mij aangezet tot het kopen van Spreek Spreek’s De Kleur Van De Lente. 🙂

    • Heerlijk hè, die vernederlandsing van Engelse namen en titels. Ik moest werkelijk even nadenken, maar dat komt ook omdat ik me net helemaal in het zweet heb gepreekt… Ook ik ben immers een Adam: ‘in het zweet uws aanschijns…’
      Laat me raden: The Colour Of Spring op vinyl? Je vergeet De Geest van Eden toch niet hè? Of had je die al??

    • Maar dat ‘Leven’ kan toch niet zonder de ‘Geest van Eden’? Heb je die nu wel of niet? (sprak de muzikale-smaak-politieagent ;-))

  4. Etzioni viel pas deze week, na lang smachtend wachten, op de mat. Heerlijk genieten. Het wordt steeds mooier.

  5. Pingback: mousique’s jaarlijst 2012 | mousique.nl

Reacties zijn gesloten.