Recensie: Mensenkinderen – Het land dat ooit vol eerbied zong

Bij het bespreken van een release van Volkoren loop je het risico in een lange inleiding te belanden waarin uiteindelijk alle artiesten van het Volkorenlabel (en als het een beetje wil ook alle artiesten van Sally Forth Records) de revue passeren. Ik zal het een beetje proberen te beperken. Bas van Nienes, de man achter Mensenkinderen, is zanger in The Spirit That Guides Us, vijftig procent van de band Anderson en ook was hij betrokken bij How To Throw A Christmas Party. Zijn bandgenoten in Mensenkinderen zijn op hun beurt ook weer betrokken bij verschillende Volkorenacts. Zeer interessant om je in te verdiepen, maar voor nu is het idee duidelijk: Volkoren is een soort familie. Ook Het land dat ooit vol eerbied zong kent dit familiegevoel. Het familiehoofd is Bas van Nienes, de vader van de liedjes. In de liedjes zelf is Bas dan weer als een kind: een mensenkind met God als zijn Hemelse Vader.

Mensenkinderen is totaal anders dan de mainstream Nederlandstalige muziek. Vooruit, Bas zingt net als een zekere Guus M.  ‘Het dondert en het bliksemt’ , alleen gaat het in dit liedje (Plastic Bijbel) niet om één of ander carnavalsfeest, maar om de dag van de Wederkomst. Ook lijkt Bas zijn eigen versie van Het land van (Lange Frans) te hebben. ‘Ik ben geboren in het land dat ooit vol eerbied zong, waar ik kan zeggen wat ik wil, tel de blaren op mijn tong’, zingt hij in het nummer Het land dat ooit vol eerbied zong. De thematiek van het album wordt hier al duidelijk. Ons land, waar de dijken letterlijk en figuurlijk op breken staan, zong ooit vol eerbied. Bas doet dit nog steeds. Deze thematiek doet wat denken aan die van De geluiden van weleer van at the close of every day, alleen klinkt Mensenkinderen minder somber. ‘Blijf dicht bij Mij en kijk niet om als alles anders wordt, Ik kom terug, dus wees niet bang, Ik houd me aan mijn woord’ (uit: Kinderen, we drinken op het vaderland).

Muzikaal is Mensenkinderen een soort combinatie van Anderson en Spinvis, alleen zijn de teksten minder fragmentarisch dan die van Erik de Jong. Justine Keller was als een geest  aanwezig in het laatste Spinvisalbum, ons ooit vol eerbied zingende kikkerlandje wordt uitgebreid bezongen door Bas. Toch is Mensenkinderen meer dan deze combinatie. Af en toe is er zelfs wat ambient te horen. Het instrumentale Tímmun Flýgur (IJslands voor ‘de tijd vliegt’) had zelfs nog best op de compilatie For Nihon kunnen staan. Een aantal liedjes heeft een meezinggehalte, anderen zoals Het zwarte water en Achter dit gordijn zijn wat zwaarder. Met de Nintendobliepjes, folk en af en toe wat ambient komt Mensenkinderen met een fijn eigen geluid. Liedjes als De film van vandaag (dat een beetje doet denken aan Uffelte van at the close every day) hebben een verslavende werking.

Waar Bas op het ontroerende Is er nog iemand? zingt over de eenzaamheid van zijn inmiddels overleden oma (als ik me niet vergis), gaan de andere liedjes over zijn geloof. Zoals eerder vermeld is Bas hierin als een kind en God als een vader. Met teksten over bijvoorbeeld het Hemels huis dat zich achter de wolken bevindt, zijn de liedjes soms zelfs kinderlijk te noemen. Maar misschien is dat wel het verlangen waar Mensenkinderen over gaat: geloven als een kind. Dwaalsterren eindigt met een gebed plechtig voorgedragen door een oude grootvader: ‘Maak ons eentonig als het simpel dreuntje van de kinderen die zingend omgaan in de zomeravond…’  Als de muziek eindigt gaat het gebed nog door en eindigt dan met de bekende woorden: ‘Want Uwer is het Koningschap en de kracht en de heerlijkheid in der eeuwigheid. Amen’  Degelijkheid, kneuterigheid en schoonheid! Een passend einde van dit mooie album.

Het album wordt 26 februari gepresenteerd in de EKKO in Utrecht. Ook is hij al te bestellen: http://mensenkinderen.bandcamp.com/

Advertisements

30 gedachtes over “Recensie: Mensenkinderen – Het land dat ooit vol eerbied zong

  1. Een mooie recensie, Daan. Ik kan merken dat deze muziek je raakt. Bij mij is dat wat minder het geval. Althans, bij de drie nummers die ik kon beluisteren. Wat jij positief kinderlijk noemt, vind ik té naief. Muzikaal: dat keyboardje in ‘Plastic Bijbel’ bijvoorbeeld: dat is me toch echt te lullig. Geef me dan maar de remix die Jesus & The Christians (Pim v.d. Werken) ervan maakte…
    Jij noemt Spinvis als vergelijking. En gaat dan vooral in op het tekstuele. Maar muzikaal vind ik Spinvis toch echt wel creatiever.
    Inhoudelijk heb ik ook wel bezwaren bij een aantal teksten. Ook die zijn me te kinderlijk. Als ik hoor over ‘bij de Vader op schoot kruipen’, dan vind ik dat van een veel te groot knuffelgehalte getuigen, waar ik theologisch weinig mee kan. Maar goed, de andere nummers wil ik graag ook nog horen, voordat ik een definitief oordeel kan vellen.

    • Dank voor je reactie, Kees. Het kinderlijke zit ‘m voor mij vooral in de teksten.
      Het lullige keyboardje vind ik niet storend eigenlijk. En de Spinvisvergelijking is natuurlijk snel gemaakt bij Nederlandstalige muziek met veel originaliteit (en ja, dat is Mensenkinderen mijns inziens:)). Er zijn veel verschillen. Spinvis vind ik ook nog steeds indrukwekkender, maar ik verwacht ook niet snel iets tegen te komen op Nederlandstalig gebied wat dat gaat overtreffen.
      En wat betreft je inhoudelijke bezwaren… Ik merk dat je op muziekgebied behoorlijk openminded bent, Kees. Je luistert volgens mij veel muziek die inhoudelijk ver van je af staat. Kan het zijn dat je je hier meer ergert omdat je eigen geloof erin bezongen wordt, maar dan op een totaal andere manier? Of is dit een totaal onjuiste analyse? Ik kan zelf ook vrij weinig met iets als ‘bij de Vader op schoot kruipen’. Maar het is volgens mij een persoonlijke oprechte tekst waar ik daarom toch van kan genieten. En zelf merk ik dat ik sinds ik ouder ben minder kan met dat soort teksten. Vandaar dat ik de schoonheid van het ‘geloven als een kind’ ervaar in de liedjes.

      • Misschien heeft het ook te maken met het feit dat ik de laatste dagen weer zo in De Kift zit… Die teksten zijn zo origineel, zo beeldend en ook zo literair, dat het hier toch echt bij slikken is.
        Jouw analyse van mijn moeite met deze inhoud is raak getroffen. Ik ben zeker openminded als het over muziek (en trouwens ook over andere kunstvormen) gaat. Dat wil niet zeggen dat ik er inhoudelijk mee overweg kan, maar als het mijn eigen geloofsnest betreft, ben ik inderdaad extra kritisch. Dan luistert het bij mij nauw. En ik ben intussen echt een beetje allergisch voor een te groot accent op zulke ‘geborgenheids’teksten. God is voor mij n.l. ook de Verborgene, die zelfs de gestalte van de Afwezige kan aannemen (zie de dissertatie van Wim Dekker). Terry Scott Taylor b.v. (Daniel Amos, Swirling Eddies, Lost Dogs) doet daar m.i. veel meer recht aan.

      • Ik raad je aan om het album ook nog in zijn geheel te gaan luisteren. Het heeft zowel muzikaal als tekstueel meer te bieden dan wat er in de eerste drie nummers voorbij komt. Ik heb ook het gevoel dat er vaak een (te) grote nadruk ligt op de ‘geborgenheids’teksten. Ik deel dat gevoel wel enigszins. Neemt niet weg dat ze een deel zijn van het geloof. En nogmaals: het hele album is tekstueel veelzijdiger. Ik ben wel benieuwd naar je uiteindelijke mening, Kees!

      • @ Kees in reactie op Daan:
        wel fascinerend dat je je eigen geloofsbeleving dan toch heel erg wil terughoren in de muziek.
        Ik zat ook wel te denken, maar mss doe ik je daar geen recht mee, dat hoop en blijheid eerder irriteert dan cynisme. Mss is dat ook zo met het verwoorden van spiritualiteit: je hebt eerder sympathie voor de cynische kant (God laat zich niet vinden) dan de blije, naieve kant (ik kruip bij de Vader op schoot).

      • @ Daniël, ik zie nu pas je reactie van gisteravond laat. Dat ik minder ondersteboven ben van cynisme, komt misschien omdat ironie een geliefd stijlmiddel voor en van mij is. Valkuil daarbij is wel het cynisme. Dat inderdaad ook wel in mij huist. Ik zal eerlijk zijn. Maar dat vind ik toch echt iets anders dan de meer raadselachtige kanten van het godsbeeld en de werkelijkheidsbeleving. Jij noemt dat de ‘cynische kant’. Ik zou het de realistische kant willen noemen. Daar ligt zeker een stuk van mijn sympathie, ook als reactie op een al te naïeve en claimerige manier van omgaan met God. Maar dat wil niet zeggen dat ik ik wars ben van blijdschap en hoop. Integendeel. Ik kan niet leven zonder hoop en vreugde. En een favoriet theoloog van mij is Van Ruler, die prachtige dingen heeft geschreven over de vreugde (maar wel met een diepe onderlaag, die plaats geven aan het raadselachtige, het onbegrijpelijke, het lot en het huiveringwekkende). Als die onderlaag gemist word, kan ik er niet zo veel mee. Voor mijzelf dan hè. Ik mag hier toch persoonlijk zijn? Bovendien heb ik in mijn pastorale praktijk ook genoeg mensen ontmoet die met dat naïeve en geborgen godsbeeld in de crisis van hun leven ook niet veel aankonden, integendeel: zich niet begrepen en eenzaam voelden. Ze zijn dan meer geholpen met Psalmen, Job en Prediker en Romeinen 8 dan met… ach, vul dat zelf maar in.
        En dat allemaal n.a.v. een cd-recensie…

    • ik vind het ook wel apart dat je sympathie kunt opbrengen voor schaamteloos oppervlakkige rappers die alleen maar zingen over roem, eer, geld en hoertjes, en dan ‘inhoudelijke bezwaren’ hebt tegen een te amicaal godsbeeld. Tja…
      Doet me een beetje denken aan muziekrecensenten die een serieuze recensie schrijven over de nieuwe Dimmur Borgir (vol haat en verderf) en de teksten van Matisyahu dan dubieus vinden omdat het naar het zionisme neigt. It leaves me puzzled, zullen we maar zeggen

      • Ik ben ook niet gewoon, Daniël… Dat schreef ik toch al bij Kees de Jongen… 😉
        Mijn vraag is wel hoe serieus jij die teksten van die rappers geanalyseerd heb. Ik meen dat ze toch echt over meer zaken rappen dan jij hier te berde brengt. Misschien toch eens wat nauwkeuriger luisteren?
        En Daan had wel een punt: het wereld- cq mensbeeld van die rappers is het mijne niet, dus dat praat ik ook helemaal niet goed (ik noem dat trouwens ook eerlijk in mijn recensies van Drake en Kanye West/Jay Z) maar als het over geloof gaat, komt het dichterbij. Die Matisyahu heeft trouwens een minder amicaal godsbeeld en dat spreekt mij juist weer aan! Ik heb al z’n platen… 😉 En geen één van Dimmu Borgir. Ik snap niet helemaal waar je die bij vergelijkenderwijs met mij verbindt.

      • Ik begrijp het punt van Daniël wel een beetje hoor. Maar je hebt dan ook eerlijk toegegeven dat je het moeilijker hebt als het over je eigen geloof gaat. Het lijkt er wel op dat je dan een wat donkerder beeld van God beter trekt dan een lichter beeld. Wat vind je bijvoorbeeld van ‘Murderer’ van Low?

      • Geweldig nr van Low. Wel begrijpen vanuit de situatie en context van de oorlog in Irak/Bush met zijn oorlogsretoriek én Sparhawks eigen depressie.

  2. ik vind de teksten ook wel wat weghebben van die van Eefje (de Visser), ook dat kinderlijk eenvoudige, pseudo-poëtische. Op de een of andere manier past het wel goed bij het hoge `lulligheidsgehalte’ van de muziek. Dat `lullige’ bedoel ik trouwens niet persé negatief, want dat geldt voor Spinvis net zo goed. Ik kan me wel enigzins vinden in Kees’ zijn bezwaren, Mensenkinderen is mij nog iets teveel een gimmick, ik kan het niet echt serieus nemen. Het heeft wel zijn aardige momenten en had veel slechter gekund, maar het grijp me ook niet echt. Het is ook allemaal zo lievig, geef mij dan inderdaad maar de Kift, met het messcherpe randje zo nu en dan. Dat randje mist hier volledig.

    maar zie deze opmerkingen als een kanttekening. de cd is niet onaardig en beter dan het beste van Anderson, om maar eens een statement te maken…

    • Mensenkinderen heeft een soort joligheid. Zie bijvoorbeeld dit promofilmpje: http://www.youtube.com/watch?v=oS8ebQjdZrg Ik kan het nog wel serieus nemen, maar ik snap je punt, Peter.
      En het scherpe randje ontbreekt inderdaad. Tsja… dat is wel bij meer muziek die ik mooi vind. Soms vind ik dat geen probleem.

    • ja, daar ben ik het wel mee eens. Sympathiek en beter dan het beste van Anderson.

  3. Leuk en aantrekkelijk verhaal: treffende omschrijving van de sally family. Welldone Daan !

    Anderson…. die twee cd’s heb ik de ene ken ik redelijk goed omdat ik destijds een remix gemaakt heb voor hen (bedoeld voor maar die het niet gehaald heeft tot de japanse release)

    Ik heb een zeker e sympathie voor sally forth en aanverwanten, maar how to throw a christmas party, nee dank je dat vond ik niks. Ik ga het zeker een luister beurt gunnen, sterker nog ben er benieuwd naar.

    En over het bij de vader op schoot kruipen, soms heb ik daar moeite mee; op andere momenten niet, maar enfin ik zal eerst een gaan luisteren misschien…

    • Dank je, Mathijs!:) Jammer dat je remix van destijds het niet gered heeft.

      Het album is te beluisteren op de Luisterpaal inmiddels. Ook ik vind dit overigens beter dan Anderson.

      Vandaag is er ook een video voor ‘Het Zwarte Water’ op het net verschenen:

  4. Intussen het hele album beluisterd op de Luisterpaal. Mijn mening is wel positiever geworden. Een blauwe maandag vind ik echt een mooie instrumental. De film van vandaag en Het land dat ooit…. blijven haken in mijn hoofd en hart. Tegelijk vind ik bij andere liedjes het een leuk en soms zelf spannend indietronica-karakter hebben, maar zijn de liedjes toch echt niet zo sterk: voorbeelden Achter dit gordijn en Het zwarte water. Die clip is mooi: zeker het begin, deed me zelfs denken aan die geweldige Japanse film ‘Dark Water’…. Maar het liedje vind ik te zeurderig.

    • Goed je mening te horen, Kees! ‘De film van vandaag’ en ‘Het land dat ooit vol eerbied zong’ zijn ook favorieten van mij. De wat dramatischere liedjes vind ik zelf ook wat minder op deze plaat. ‘Tímmun Flýgur’ en ‘Dwaalsterren’ vind ik ook hoogtepunten. Ik gok dat je met ‘Dwaalsterren’ tekstueel meer kunt?

      • Zo’n dwaallicht als ik kan daar meer, denk jij dan…? 😉
        Volgens mij begint het met een Psalmtekst (of een combinatie van). Prima hoor. Het gebed aan het eind vind ik wel een beetje té hoor. Ik snap Peter wel met z’n gimmick.

      • Ja, en op dat punt verschillen we dan echt weer van mening. Ik moet ook ergens een beetje grinniken, maar hoor tegelijkertijd de schoonheid ervan.

  5. Leuk, ik vind juist dat gebed op het einde subliem, mooi. Mijn favoriet: Dwaalsterren en de film van vandaag. Mooie liedjes. Ik moest vooral heel erg wennen aan de bliepjes en haast kinderlijke beats. Allemaal wel heel erg lofi. Maar dat was op een gegeven moment ook datgene waardoor ik het wel mooi ging vinden. Het past naar mijn idee goed bij het thema van de plaat, ‘vroeger’. Door die geluidjes waan ik mij snel naar de tijd van polygoonbeelden, hoewel toen die geluidjes niet eens mogelijk waren. Maar de muziek en tekst vullen elkaar aan en versterken de sfeer.

  6. Ik heb op luisterpaal geluisterd. En nee dit vind ik echt niet leuk. Ik vind het allemaal te veel gezocht en te geforceerd spontaan.

    Ik vond de oude volkoren dingen heel mooi, maar de laatste tijd zou ik het zeker niet meer blind durven kopen.

    Om toch positief te eindigen die clip van het zwarte water is wel mooi, en dat is denk ik ook het beste nummer er af, als dat instrumentaal zou zijn zou ik het denk ik wel echt een goed nummer vinden. Timmin Flygur heeft ook wel wat, mooie track waar ik iets mee kan (zonder stem)

    • Nou… Volkoren mag blij zijn dat ik ‘m heb gerecenseerd zeg! Wat bedoel je precies met ‘te veel gezocht en te geforceerd spontaan’. Ik begrijp dat de zang een beetje het probleem is.

      • ja die stem die gaat er bij mij niet in. The spirit vond ik ook al minder sinds hij zingt. Terwijl ik weet dat bijvoorbeeld peter de nieuwe spirit veel beter vind. Ik ben trouwens wel benieuwd naar de nieuwe ME, de vorige heb ik maar draai m eigenlijk nooit, terwijl ik die wel heel goed vind. (de deluxe editie van Hamden trouwens voor 19,95 in de uitverkoop bij Fnac zien liggen) maar ik had hem al. Als er nog mensen zijn die het doosje van Hamden willen voor 19,95 ik zal als ik er weer ben kijken… laat maar weten of je m wilt.

      • Ik heb Hamden destijds op 2 in mijn top 10 van 2010 gezet. Wat een plaat! Heb er toen de volle mep voor betaald. Dit is een leuke kans voor 19,95!:)
        De nieuwe ME is ook weer erg indrukwekkend. Binnenkort komt er nog een bespreking op mousique.

  7. Op de nieuwste van The Spirit zingt Arjen van Wijk weer veel. Alleen op ‘Don’t Shoot Let Us’ zingt Bas van Nienes alleen, naast natuurlijk de screams en grunts nan Erik. Bas kan trouwens ook nietonverdienstelijk grunten, heb ik gehoord bij een concert van The Spirit…

  8. Ik heb de laatste nog niet gehoord, dont shoot heb ik maar die hebt ik nog geen 3 keer gedraaid. DE laatste toch eens luisteren dan misschien 😉

    • Ah, man die heb ik zo vaak gedraaid. Ik ben in die tijd ook twee keer bij een concert geweest. Was erg vet!
      ‘Moth & Rust’ vind ik zo’n geweldig nummer. Vooral het begin. Nog één keertje dan:

  9. Ik heb ze toen ook live gezien. Maar dat kwam voor mij niet in de buurt van de eerste shows die ik van hun gezien heb. The spirit anthem in Waterfront Rotterdam…. dat was zo intens…. Maar ik moet zeggen dat dit ook niet slecht is hoor…. daarom heb ik de cd ook…. heb m gewoon niet vaak (genoeg) gedraaid.

    • Spirit Anthem staat nog altijd vast op hun setlist, enenals intussen die geweldige cover van Depeche Mode’s Enjoy The Silence…

  10. Pingback: mensenkinderen

Reacties zijn gesloten.